Brussels Hoofdstedelijk Gewest
Typologie(ën)
kazerne
Ontwerper(s)
INCONNU - ONBEKEND – 1877-1883
INCONNU - ONBEKEND – 1903
Juridisch statuut
Afgebroken en/of verbouwd
Stijlen
Neogotiek
Inventaris(sen)
- Actualisatie van de Urgentie-Inventaris (Sint-Lukasarchief - 1993-1994)
- Actualisatie van het inventarisatieproject van het Bouwkundig Erfgoed (DMS-DML - 1995-1998)
- Het monumentale erfgoed van België. Etterbeek (DMS-DML - 1994-1997)
Dit (deze) goed(eren) bezit(ten) de volgende waarde(n)
- Artistiek Het ontwerp van een onroerend goed (gebouw) door een gerenommeerde kunstenaar (architect) kan maar zeer zelden als criterium worden beschouwd. Om het belang van de selectie van dit onroerend goed te beoordelen, en de plaats dat het inneemt in het oeuvre van een kunstenaar (architect), is dit een criterium dat moet worden afgewogen met de architectonische kwaliteit (compositie en interne structuur), de uitvoering (materialen, technische beheersing), de plaats in de architectuurgeschiedenis dewelke een getuigenis zijn van een fase of aspect van landschapsarchitectuur of de bouwkunst in het verleden. Zodoende gelden koppelingen naar volgende criteria: zeldzaamheid (typologie, stijl, materiaalgebruik, bronnen), representativiteit (idem), authenticiteit (idem + de kwaliteit van de uitvoering) en integriteit (bewaringstoestand, oorspronkelijke elementen)). Een goed bevat ook artistieke waarde als het kunstwerken omvat (beeldhouwwerken, reliëfs ontworpen voor het goed, enz.) of decoratieve elementen uit de oorspronkelijke bouwperiode of met bijzondere kwaliteit (gesigneerd glasramen, sgraffito, lichtbeuk, enz.).
- Esthetisch Historisch gezien werd die waarde aangewend om waardevolle groene ruimten en natuurlijke of halfnatuurlijke gebieden aan te duiden. De waarde kan ook gelden voor grote gehelen van gebouwen in een stedelijk gebied, met of zonder natuurlijke elementen, of monumenten die het stadslandschap markeren. Een afweging met andere waarden dringt zich tevens op: de artistieke, de landschappelijke (integratie van het werk in het stedelijk landschap, oriëntatiepunten in de stad) en de stedenbouwkundige waarde (spontane of rationele stedelijke gehelen). De volgende selectiecriteria worden er eveneens aan gekoppeld: de ensemblewaarde en de contextuele waarde.
- Historisch Het onroerend goed heeft een historische waarde : - als het getuigt van een bijzondere periode in de geschiedenis van de streek of de gemeente; - of als getuigenis van een periode en/of een zeldzame ontwikkeling van een periode (bv. tuinstad die representatief is voor een bouwwijze die werd toegepast in het kader van de grote bouwcampagnes na de Tweede Wereldoorlog; dorpskernen die de eerste gegroepeerde bouwwerken van de gemeenten van de tweede ring illustreren; de Hallepoort als overblijfsel van de tweede omwalling; - of als getuigenis van een bepaalde stedelijke (en/of landschappelijke) ontwikkeling van de stad (bv. gebouwen aan de centrale lanen of in de Leopoldswijk); - of wanneer het een band vertoont met een belangrijke historische figuur – met inbegrip van persoonlijke huizen van architecten en kunstenaarsateliers (bv. het geboortehuis van Constantin Meunier, het huis van Magritte); - of in verband kan worden gebracht met een belangrijke historische gebeurtenis (bv. huizen van de wederopbouw na het bombardement van 1695, de Congreskolom); - of een typologische representativiteit vertoont die kenmerkend is voor een commerciële of culturele beroepsactiviteit (bv. kerken, bioscopen, industriële architectuur, apotheken); - of als het representatief is van het oeuvre van een belangrijke architect in de architectuurgeschiedenis op internationaal, nationaal, regionaal of lokaal niveau (dit betreft zowel befaamde architecten als V. Horta, V. Bourgeois, M. Polak als secundaire architecten, die lokaal verbonden worden aan een gemeente zoals Fernand Lefever in Koekelberg of Emile Hoebeke in Sint-Agatha-Berchem).
- Landschappelijk Een landschap is een gebied, zoals waargenomen door de mens, waarvan het karakter het resultaat is van ondernomen actie en interactie van natuurlijke en/of menselijke factoren. Het is een schaalbegrip bestaande uit verschillende (erfgoed)componenten, die elk, al of niet hun intrinsieke waarde hebben, maar alles samen tot een groter meerwaardegeheel verheffen én dat dit ook zo word gepercipieerd vanop een bepaalde afstand. Wijde stadspanorama’s zijn het landschap bij uitstek, denk bijvoorbeeld aan het zicht over de benedenstad van Brussel vanop het Koningsplein, maar ook op kleinere schaal kunnen dergelijke landschappen die uit verschillende componenten zijn samengesteld voorkomen.
- Stedenbouwkundig Sommige bouwkundige goederen of landschappen hebben in het verleden een prominente rol gespeeld in de planmatige inrichting van de bebouwde ruimte en de stedelijke ruimte. Meestal bepalen zij andere stedenbouwkundige (plan)vormen zodat er zich een wisselwerking voortdoet tussen bebouwde en niet-bebouwde (of open) ruimte. Die inrichting omvat ook de samenhang tussen verschillende schaalniveaus. Een onroerend goed heeft stedenbouwkundige waarde wanneer het daarin een rol speelt, bijvoorbeeld : - hoekgebouwen; - coherente pleinen of homogene huizenrijen (gevels die een ensemble vormen van dezelfde stijl, periode en volume); - tuinwijken, - deskundig ingeplante torens (hoogbouw) en hun relatie tot hun onmiddellijke kwaliteitsvolle omgeving die coherent kan zijn, maar ook contrastrijk, - relicten van stedenbouwkundige concepten en hoe die architecturaal (en typologisch) zijn of werden ingevuld, zoals bijvoorbeeld de nog bewaarde eclectische stadspaleizen en/of herenhuizen in de Leopoldswijk.
Onderzoek en redactie
1993-1995
id
Urban : 14286
Beschrijving
Gebouw in neo-tudorstijl i.o.v. het ministerie van Oorlog n.o.v. de militaire geniediensten. Opgetrokken in 1877-1883 en 1903.
Gebouwd in het kader van de grootse bouwcampagne van koning Leopold Il die een groep van vier kazernes langs de toenmalige 'Militaire laan' (zie ook Generaal Jacqueslaan) liet bouwen, deels op het grondgebied van de gemeente Etterbeek, deels op dit van de gemeente Elsene.
Gebouwd in het kader van de grootse bouwcampagne van koning Leopold Il die een groep van vier kazernes langs de toenmalige 'Militaire laan' (zie ook Generaal Jacqueslaan) liet bouwen, deels op het grondgebied van de gemeente Etterbeek, deels op dit van de gemeente Elsene.
Uit dezelfde periode als de twee aanpalende ruiterijkazernes Luitenant Generaal Baron de Witte de Haelen en Majoor Geruzet (zie Generaal Jacqueslaan Nr. 292-294). De artillerie-kazerne ligt schuin tegenover het toenmalig nieuwe militaire oefenplein en het Voertuigenarsenaal (zie L. Schmidtlaan Nr. 1-29) waarvan een deel uit dezelfde periode stamt en werd opgetrokken in dezelfde stijl.
Benaming na W.O. I naar de twee broers en artillerieofficieren, kapitein H. en luitenant G. Rolin, gesneuveld op het slagveld.
Oorspronkelijk omvangrijk militair gebouwencomplex op trapeziumvormig grondplan bestaande uit een dertigtal gebouwen grotendeels symmetrisch aangelegd rond een groot binnenplein; aanpalend aan de L. Schmidtlaan in het zuiden, aan de Kommandant Ponthierlaan in het noorden, de Baron Dhanisstraat in het oosten en de Waversesteenweg in het westen.
Artilleriekazerne tot W.O. II, daarna in gebruik door het vijfde bataljon transmissiegroepen tot in 1976; vanaf dan eigendom van de Nationale Huisvestingsmaatschappij, later de GOMB. Gesloopt in 1993.
Heden project voor de bouw van sociale, middelgrote en luxewoningen, kantoren en winkels.
Bronnen
Archieven
Archief centrum voor Historische Documentatie, Atlas des casernes, CK 4A-B, CK 5, CK 6: 'caserne d'artillerie'.
Archief centrum voor Historische Documentatie, Atlas des casernes, CK 4A-B, CK 5, CK 6: 'caserne d'artillerie'.
Opmerkelijke bomen in de nabijheid
