Typologie(ën)

woning met kunstenaarsatelier
burgerwoning

Ontwerper(s)

Émile LAMBOTarchitect1905

Paul MATHIEUschilder, sierschilder

Statut juridique

Beschermd sinds 06 november 1997

Stijlen

Eclectisme
Neo-Lodewijk XV, neorococo

Inventaris(sen)

  • Actualisatie van de Urgentie-Inventaris (Sint-Lukasarchief - 1993-1994)
  • Actualisatie van het inventarisatieproject van het Bouwkundig Erfgoed (DMS-DML - 1995-1998)
  • Het monumentale erfgoed van België. Elsene (DMS-DML - 2005-2015)

Onderzoek en redactie

2005-2007

id [nl]

Urban : 16363
lees meer

Beschrijving

Kunstenaarswoning met atelier in eclectische stijl met elementen in Lodewijk-XV-stijl, gesigneerd ‘E. Lambot Architecte', 1905.

Gebouwd i.o.v. luministisch schilder en decorateur Paul Mathieu (Sint-Joost-ten-Noode 1872 – Oostende 1932), die hier tevens zijn atelier had. Hij was stichtend lid van de groep Le Sillon.

Amerikaansestraat 172, opstand, GAE/DS 16-172 (1905).

Bakstenen gevel met witstenen en hardstenen elementen, bekroond met klokvormige topgevelHoogste deel van een gevel, vaak driehoekig en/of getrapt.. In tweede bouwlaag lichtjes gewelfde erkerRechthoekig of veelhoekig uitbouwsel, als het ware op de gevel geplakt en daardoor deel uitmakend van de achterliggende ruimte; vaak over één of meer verdiepingen gestapeld., bekroond door terras met ijzeren borstwering1. Verhoogd gedeelte van een vestingsmuur waarachter men veilig kan lopen; - 2. Muurtje of hekwerk (balkon, terras); - 3. Deel van een muur tussen vloer en onderzijde van een venster; - 4. Verhoging van de buitenmuren van een huis boven de zolderbalken waarop een muurplaat rust.; aan weerszijden geflankeerd door smalle venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. met stenen tussendorpelStenen dorpel die een deur of venster horizontaal in tweeën deelt. en bekroond met klimmende boogConstructie waarvan de beschrijvende lijnen delen van cirkels of gebogen lijnen zijn en waarin alle drukkrachten optreden.. In derde bouwlaag centrale glasdeurDeur waarvan het grootste deel uit glas bestaat. onder rondboogBoog waarvan de kromming een halve cirkel beschrijft., geflankeerd door ovale oculiKlein rond, ovaal of polygonaal venster.. Gebogen kroonlijstStelselmatig uitkragende geprofileerde lijst boven een muur of een ander belangrijk bouwdeel (entablement). die centrale vensterboog van derde bouwlaag volgt. In topgevelHoogste deel van een gevel, vaak driehoekig en/of getrapt. oculusKlein rond, ovaal of polygonaal venster. bekroond met frontonDriehoekige of segmentvormige bekroning van een gevel of muuropening.. Bijzonder verzorgd schrijnwerkVerzameling van al het (niet-constructief) houten materiaal zoals deuren, vensterkozijnen, erkeronderdelen, kroonlijst, …; bij uitbreiding ook materiaal in aluminium, PVC, ...  met op verdiepingen gebogen of uitwaaierende roedeverdeling, sommige gewelfd. Rijke, gebeeldhouwde ornamentatie.

Amerikaansestraat 172, schouw in de salon in neo-Lodewijk-XV-stijl (foto 1997).

Interieur. Verzorgde bewaarde aankleding in eclectische stijl. Op de benedenverdieping, voormalige eetkamer in Franse neorenaissanceArchitectuurstijl (ca. 1860-1914) die zich inspireert op de renaissance, een kunststroming ontstaan in het Italië van de 15e eeuw en die er o.m. op gericht was de bouwkunst van de Grieks-Romeinse oudheid te doen herleven. met bewaarde schouw in witsteen. Op eerste verdieping vooraan de salon en achteraan het atelier van de schilder. De rijke decoratie van de salon met Lodewijk-XV-elementen: schouw in rood en grijs marmer, vergulde sierlijsten met ornamentenNiet-zelfstandig sierelement om een voorwerp of gebouw op te luisteren. ontleend aan de mythologie. Behangpapier imitatie van goudleer geproduceerd door de firma Eugène Van Herck. Plafondschildering van bewolkte hemel, waarschijnlijk van Paul Mathieu zelf. In het atelier, monumentale gipsen schouw met voorstelling van het laatste avondmaal, reproductie van een 16e-eeuwse schouw van het stadhuis van Antwerpen, toegeschreven aan Pieter Coecke van Aalst. Indrukwekkend trappenhuisGedeelte van een gebouw waarin de trappen zijn ondergebracht. met bewaard gesculpteerd houtwerk (trappaal, balusters); zenitaal verlicht door groot bovenlichtBovenste gedeelte van een raam- of deurkozijn, gescheiden door een dwarsregel; soms voorzien van glas-in-lood en/of roeden..

Beschermd op 06.11.1997.

Bronnen

Archieven
GAE/DS 16-172.

Publicaties en studies
BORSI, F., WIESER, H., Bruxelles capitale de l'Art Nouveau, Franse vertaling J.-M. Van der Meerschen, 2e editie, Mark Vokaer éd., Brussel, 1992 (Collection Europe 1900), pp. 261-263, 373.
DELVOYE, C., L'architecture éclectique dans l'habitation bourgeoise à Bruxelles (Haut de la ville) de 1864 à 1914 (licentiaatsthesis), ULB, Brussel, 1974-1975, p. 182.
JACQUE, B., WISSE, G., Le murmure des murs. Quatre siècles d'histoire du papier peint, Algemene Spaar- en Lijfrentekas (CGER-ASLK), Brussel, 1997, pp. 67-69.
Monument et sites protégés, éd. Mardaga, Brussels Hoofdstedelijk Gewest, 1999, p. 91.
VAN SANTVOORT, L., Het 19de-eeuwse kunstenaarsatelier in Brussel (proefschrift ter verkrijging van een doctoraat in de kunstgeschiedenis en archeologie), VUB, Brussel, 1995-1996, 1905/1.

Tijdschriften
‘Exposition, Manifestation en l'honneur de l'art architectural national', L'Émulation, 1907, col. 35, pl. 6.
‘Maison située Amerikaansestraat, architecte: M. Lambot', Vers l'Art, 10, 1907, pl. 127-128.

Opmerkelijke bomen in de nabijheid