Verbindingslaan 12, 14

Twee huizen in geometrische art-nouveaustijl n.o.v. arch. Paul Hamesse, respectievelijk 1909 en 1910. Deze huizen, leunen net als de eigen woning van de arch. (zie Jef Lambeauxlaan, nr.°25) aan bij de Wiener Secession1897 – ca. 1914. De Wiener Secession is een Oostenrijkse kunst- en architectuurstroming die zich vanaf het einde van de 19e eeuw over verschillende Europese steden verspreidt. Een groep progressieve Weense kunstenaars, onder wie Joseph Hoffmann, Joseph Maria Olbrich en de schilder Gustav Klimt, richt de stroming op met als doel te breken met de traditionele artistieke conventies. Ze streven naar een radicale, moderne kunst die een verzamelpunt vormt van verschillende disciplines, waaronder architectuur, beeldhouwkunst, schilderkunst, meubilair en toegepaste kunsten. De Wiener Secession situeert zich binnen de geometrische tak van de art nouveau en deelt dezelfde ideologische basis van artistieke vernieuwing en afwijzing van historiserende stijlen. De stroming kenmerkt zich door een hoge kwaliteit van vakmanschap en een kritische houding tegenover massaproductie. Vaak wordt ze toegepast als totaalkunstwerk (Gesamtkunstwerk), waarbij architectuur, interieur, meubels en decoratie een harmonische eenheid vormen. Typische kenmerken zijn gestileerde florale motieven, vloeiende lijnen, geometrische patronen, abstracte ornamenten en een duidelijke aandacht voor proportie en ritme. Ook in Brussel zijn enkele gebouwen in deze stijl gerealiseerd. Het meest opmerkelijke voorbeeld is het Stocletpaleis, langs de Tervurenlaan, dat als manifest van de stroming kan worden beschouwd, naar ontwerp van Joseph Hoffmann. Andere gebouwen betreffen vaak residentiële architectuur uit een latere bouwperiode, waarbij de Wiener Secession zich beperkt tot decoratieve elementen op de voorgevel en vaak wordt vermengd met art nouveau of andere neostijlen..

Drie bouwlagen. Witstenen gevels. Bow-windowErker (afk. Engels, van bow: buiging, en window: venster) die door haar gebogen vorm integrerend deel uitmaakt van de gevel en de achterliggende ruimte. op eerste verdieping. Deur onder schouderboogBoog in de vorm van een driepas waarvan de middelste lob is vervangen door een rechte latei op twee korte verticale stukken; in ruime zin slaat de term ook op een boog met een in- en uitzwenkende lijnvoering. met festoenenGehouwen of gesneden slinger van bloemen, bladen of vruchten. Als festoen, vaak met linten en opgehangen aan strikken met neerhangende uiteinden. , naast getraliede twee- of drielichtenGroep van drie smalle vensters binnen dezelfde omlijsting, onderling gescheiden door deelzuiltjes of stijlen/monelen; centraal venster soms hoger dan beide andere..

Nr. 12. Twee traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) met verspringende bouwlagen op hardstenen sokkelHoge plint van een gevel; fungeert als voetstuk in ordonnantie van de gevel. met rusticaIn oorsprong een gevelbehandeling waarbij ruwgehakte, rechthoekige blokken natuursteen uit de loodlijn steken en de gevel op die manier een fors, rustiek (rustica) karakter verleent; later op gevel vormelijk geïmiteerd door middel van uitspringend al dan niet bepleisterde bakstenen blokken of banden (doorlopende schijnvoegen).. ToegangstraveeTravee waarin de toegang is ondergebracht. met deels beglaasde en getraliede deur; ovale oculusKlein rond, ovaal of polygonaal venster. boven deur met schouderboogvormige waterlijstVooruitspringende rand in het gevelvlak die regenwater buiten gevel laat afdruppelen. en door festoenGehouwen of gesneden slinger van bloemen, bladen of vruchten. Als festoen, vaak met linten en opgehangen aan strikken met neerhangende uiteinden.  met deur verbonden; vervolgens smal vensterLicht- en/of luchtopening in een muur. en hoger ovaal vensterLicht- en/of luchtopening in een muur. tussen festoenenGehouwen of gesneden slinger van bloemen, bladen of vruchten. Als festoen, vaak met linten en opgehangen aan strikken met neerhangende uiteinden. ; traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) met concave bekroning met geometrische volutenSpiraalvormig ornament; meestal gebruikt als aanzetstuk van topgevels, bij deur- en vensteromlijstingen of als steunbeer.. HoofdtraveeBredere en rijker uitgewerkte travee, meestal van een huis met asymmetrische compositie; vaak in risaliet en onder bekronende topgevel. met getralied tweelichtTweedelige lichtopening, door deelzuiltje gesplitst.; bow-windowErker (afk. Engels, van bow: buiging, en window: venster) die door haar gebogen vorm integrerend deel uitmaakt van de gevel en de achterliggende ruimte. met drielichtGroep van drie smalle vensters binnen dezelfde omlijsting, onderling gescheiden door deelzuiltjes of stijlen/monelen; centraal venster soms hoger dan beide andere. en impostramen met bloemen- en fruitschalen in glas-in-lood tussen roedenDunne houten of metalen staaf in een kozijn waarin glasruiten worden bevestigd.; op tweede verdieping korfboogvormig vensterLicht- en/of luchtopening in een muur. onder schouderboogvormige kroonlijstStelselmatig uitkragende geprofileerde lijst boven een muur of een ander belangrijk bouwdeel (entablement).. Bewaard schrijn- en smeedwerkTaai, ‘kneedbaar’ ijzer dat ambachtelijk wordt ‘gesmeed’ (gehamerd bij hoge temperatuur) tot decoratieve bouwonderdelen als tuinhekken, borstweringen….

Nr. 14. Gevel getekend “Paul Hamesse & f^res arch:”. Op benedenverdieping drielichtGroep van drie smalle vensters binnen dezelfde omlijsting, onderling gescheiden door deelzuiltjes of stijlen/monelen; centraal venster soms hoger dan beide andere. naast deur met getralied raamVast of bewegend houten of metalen omlijsting van een ruit binnen een kozijn. binnen schouderboogvormige omlijsting met festoenenGehouwen of gesneden slinger van bloemen, bladen of vruchten. Als festoen, vaak met linten en opgehangen aan strikken met neerhangende uiteinden. . Op verdiepingen één traveeVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) tussen uitstekende pilastersPlatte, weinig uitspringende muurpijler, vaak met basis en kapiteel.; drielichtenGroep van drie smalle vensters binnen dezelfde omlijsting, onderling gescheiden door deelzuiltjes of stijlen/monelen; centraal venster soms hoger dan beide andere. met geometrisch motief op stijlenVerticale zijden van een opening waarop een boog of latei rust.; boven bow-windowErker (afk. Engels, van bow: buiging, en window: venster) die door haar gebogen vorm integrerend deel uitmaakt van de gevel en de achterliggende ruimte. klein balkon met smeedijzerenTaai, ‘kneedbaar’ ijzer dat ambachtelijk wordt ‘gesmeed’ (gehamerd bij hoge temperatuur) tot decoratieve bouwonderdelen als tuinhekken, borstweringen… borstwering1. Verhoogd gedeelte van een vestingsmuur waarachter men veilig kan lopen; - 2. Muurtje of hekwerk (balkon, terras); - 3. Deel van een muur tussen vloer en onderzijde van een venster; - 4. Verhoging van de buitenmuren van een huis boven de zolderbalken waarop een muurplaat rust.. MansardedakGebroken kap of Frans dak met met steile ondervlakken en licht hellende bovenvlakken. met gekoppeldeTwee of meerdere identieke bouwelementen (vensters, zuilen, pilasters) die tot een groter (symmetrisch) geheel zijn samengevoegd. dakkapelUit het dakvlak opgaand venster; meestal in hout en vaak onder spitse kap.. Bewaard schrijnwerkVerzameling van al het (niet-constructief) houten materiaal zoals deuren, vensterkozijnen, erkeronderdelen, kroonlijst, …; bij uitbreiding ook materiaal in aluminium, PVC, ...  met bovenlichtBovenste gedeelte van een raam- of deurkozijn, gescheiden door een dwarsregel; soms voorzien van glas-in-lood en/of roeden. uit gekleurd glas tussen roedenDunne houten of metalen staaf in een kozijn waarin glasruiten worden bevestigd..