Brussels Hoofdstedelijk Gewest
Typologie(ën)
bibliotheek
dokterscabinet - polykliniek
dokterscabinet - polykliniek
Ontwerper(s)
Victor LICHTERT – architect – 1956-1961
Firmin VANDEWOUDE – beeldhouwer – 1956-1961
Juridisch statuut
Ingeschreven in de wettelijke inventaris op 19 augustus 2024
Stijlen
Modernisme
Inventaris(sen)
- Permanente actualisatie van de inventaris van het Bouwkundig Erfgoed (DPC-DCE)
- Het monumentale erfgoed van België. Koekelberg (DPC-DCE - 2020-2023)
Dit (deze) goed(eren) bezit(ten) de volgende waarde(n)
- Artistiek Het ontwerp van een onroerend goed (gebouw) door een gerenommeerde kunstenaar (architect) kan maar zeer zelden als criterium worden beschouwd. Om het belang van de selectie van dit onroerend goed te beoordelen, en de plaats dat het inneemt in het oeuvre van een kunstenaar (architect), is dit een criterium dat moet worden afgewogen met de architectonische kwaliteit (compositie en interne structuur), de uitvoering (materialen, technische beheersing), de plaats in de architectuurgeschiedenis dewelke een getuigenis zijn van een fase of aspect van landschapsarchitectuur of de bouwkunst in het verleden. Zodoende gelden koppelingen naar volgende criteria: zeldzaamheid (typologie, stijl, materiaalgebruik, bronnen), representativiteit (idem), authenticiteit (idem + de kwaliteit van de uitvoering) en integriteit (bewaringstoestand, oorspronkelijke elementen)). Een goed bevat ook artistieke waarde als het kunstwerken omvat (beeldhouwwerken, reliëfs ontworpen voor het goed, enz.) of decoratieve elementen uit de oorspronkelijke bouwperiode of met bijzondere kwaliteit (gesigneerd glasramen, sgraffito, lichtbeuk, enz.).
- Esthetisch Historisch gezien werd die waarde aangewend om waardevolle groene ruimten en natuurlijke of halfnatuurlijke gebieden aan te duiden. De waarde kan ook gelden voor grote gehelen van gebouwen in een stedelijk gebied, met of zonder natuurlijke elementen, of monumenten die het stadslandschap markeren. Een afweging met andere waarden dringt zich tevens op: de artistieke, de landschappelijke (integratie van het werk in het stedelijk landschap, oriëntatiepunten in de stad) en de stedenbouwkundige waarde (spontane of rationele stedelijke gehelen). De volgende selectiecriteria worden er eveneens aan gekoppeld: de ensemblewaarde en de contextuele waarde.
- Historisch Het onroerend goed heeft een historische waarde : - als het getuigt van een bijzondere periode in de geschiedenis van de streek of de gemeente; - of als getuigenis van een periode en/of een zeldzame ontwikkeling van een periode (bv. tuinstad die representatief is voor een bouwwijze die werd toegepast in het kader van de grote bouwcampagnes na de Tweede Wereldoorlog; dorpskernen die de eerste gegroepeerde bouwwerken van de gemeenten van de tweede ring illustreren; de Hallepoort als overblijfsel van de tweede omwalling; - of als getuigenis van een bepaalde stedelijke (en/of landschappelijke) ontwikkeling van de stad (bv. gebouwen aan de centrale lanen of in de Leopoldswijk); - of wanneer het een band vertoont met een belangrijke historische figuur – met inbegrip van persoonlijke huizen van architecten en kunstenaarsateliers (bv. het geboortehuis van Constantin Meunier, het huis van Magritte); - of in verband kan worden gebracht met een belangrijke historische gebeurtenis (bv. huizen van de wederopbouw na het bombardement van 1695, de Congreskolom); - of een typologische representativiteit vertoont die kenmerkend is voor een commerciële of culturele beroepsactiviteit (bv. kerken, bioscopen, industriële architectuur, apotheken); - of als het representatief is van het oeuvre van een belangrijke architect in de architectuurgeschiedenis op internationaal, nationaal, regionaal of lokaal niveau (dit betreft zowel befaamde architecten als V. Horta, V. Bourgeois, M. Polak als secundaire architecten, die lokaal verbonden worden aan een gemeente zoals Fernand Lefever in Koekelberg of Emile Hoebeke in Sint-Agatha-Berchem).
- Sociaal Moeilijk te onderscheiden van de volkskundige waarde en over het algemeen onvoldoende om een selectie op zichzelf te rechtvaardigen. - herinneringsplaats van een gemeenschap of van van een sociale groep (bijvoorbeeld de bedevaartskapel op het Kerkplein in Sint-Agatha-Berchem, “de Oude Linde” in Boendael te Elsene); - een plaats met volkssymboliek (bijvoorbeeld het café het “Goudblommeke in papier” in de Cellebroersstraat); - een plaats waar een wijk samenkomt of gestructureerd is (bijvoorbeeld De gebouwen “Fer à Cheval”- in de Floréal tuinwijk); - een goed dat deel uitmaakt van of bestaat uit openbare voorzieningen (scholen, crèches, gemeenschaps- of parochiezalen, sporthallen, stadions, enz.); - goed of ensemble (al dan niet sociale huisvesting) ontworpen om sociale interactie, wederzijdse hulp en buurtcohesie te stimuleren (bijvoorbeeld de woonwijken die na de Tweede Wereldoorlog werden gebouwd in Ganshoren of de wijken die speciaal voor ouderen werden ontworpen); - goed dat deel uitmaakt van een industrieel complex dat een aanzienlijke activiteit heeft gegenereerd in de gemeente waar het zich bevindt of in het Gewest.
Onderzoek en redactie
2020-2022
id
Urban : 40239
Beschrijving
Modernistisch
gebouw naar ontwerp van architect Victor Lichtert, 1956-1961.
Een bas-reliëf gerealiseerd door de beeldhouwer F(irmin). Vandewoude illustreert de bestemming van de site: enerzijds raadpleging voor zuigelingen en anderzijds bibliotheek. Tegenwoordig herbergt het gebouw alleen nog de bibliotheek.
Opstand van drie bouwlagen onder plat dak. Gevel in gele baksteen en hardsteen. Benedenverdieping met twee deuren en vier grote vensterregistersDoorlopende horizontale aaneenschakeling van vensters.. Eerste verdieping zo goed als blindZonder opening; blind venster, schijnopening., versierd met het bas-reliëf. Hoogste verdieping met zes inspringende venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. en daartussen betonnen tussenstijlen. SchrijnwerkVerzameling van al het (niet-constructief) houten materiaal zoals deuren, vensterkozijnen, erkeronderdelen, kroonlijst, …; bij uitbreiding ook materiaal in aluminium, PVC, ... bewaard.
Interieur: volgens de oorspronkelijke bouwplannen diende de benedenverdieping als raadpleging voor zuigelingen en omvatte ze ondermeer een wachtzaal, een kleedkamer en dokterskabinetten. De ruimtes werden voorzien van lichtblauwe, geëmailleerde muurtegels en betonnen vloertegels in blauwe, beige en zwarte tinten. De verdieping bestaat uit een ruime bibliotheek met dubbele hoogte omgeven door een galerijOverdekte gang, aan één of beide zijden geritmeerd door zuilen, kolommen of pijlers, bogengang genoemd indien geritmeerd door arcaden.. Ze wordt zenithaal verlicht door lichtkoepels in glasbeton. De twee hoofdingangen zorgen ervoor dat de twee functies van elkaar gescheiden zijn.
Een bas-reliëf gerealiseerd door de beeldhouwer F(irmin). Vandewoude illustreert de bestemming van de site: enerzijds raadpleging voor zuigelingen en anderzijds bibliotheek. Tegenwoordig herbergt het gebouw alleen nog de bibliotheek.
Opstand van drie bouwlagen onder plat dak. Gevel in gele baksteen en hardsteen. Benedenverdieping met twee deuren en vier grote vensterregistersDoorlopende horizontale aaneenschakeling van vensters.. Eerste verdieping zo goed als blindZonder opening; blind venster, schijnopening., versierd met het bas-reliëf. Hoogste verdieping met zes inspringende venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. en daartussen betonnen tussenstijlen. SchrijnwerkVerzameling van al het (niet-constructief) houten materiaal zoals deuren, vensterkozijnen, erkeronderdelen, kroonlijst, …; bij uitbreiding ook materiaal in aluminium, PVC, ... bewaard.
Interieur: volgens de oorspronkelijke bouwplannen diende de benedenverdieping als raadpleging voor zuigelingen en omvatte ze ondermeer een wachtzaal, een kleedkamer en dokterskabinetten. De ruimtes werden voorzien van lichtblauwe, geëmailleerde muurtegels en betonnen vloertegels in blauwe, beige en zwarte tinten. De verdieping bestaat uit een ruime bibliotheek met dubbele hoogte omgeven door een galerijOverdekte gang, aan één of beide zijden geritmeerd door zuilen, kolommen of pijlers, bogengang genoemd indien geritmeerd door arcaden.. Ze wordt zenithaal verlicht door lichtkoepels in glasbeton. De twee hoofdingangen zorgen ervoor dat de twee functies van elkaar gescheiden zijn.
Bronnen
Archieven
GAK/DS Openbare gebouwen: Franstalige bibliotheek.
Opmerkelijke bomen in de nabijheid
