Ecole de peinture Van Der Kelen-Logelain

Huis in neo-Vlaamse renaissanceDe Neo-Vlaamse renaissancestijl is een regionale variant van de neorenaissance die zich in Brussel ontwikkelde tussen circa 1860 en 1914. Zij grijpt terug op de zestiende-eeuwse bouwtraditie van de Zuidelijke Nederlanden, met name op Vlaamse stadhuizen, gildehuizen en patriciërswoningen uit de tijd van de Habsburgse Nederlanden. In tegenstelling tot de meer Italiaans georiënteerde neorenaissance legt de neo-Vlaamse richting de nadruk op nationale worteling, ambachtelijke expressie en stedelijke identiteit. De stijl ontstond in een context van groeiend nationaal en stedelijk bewustzijn: in de tweede helft van de 19e eeuw trachtten Belgische architecten en beleidsmakers een eigen architecturale vormentaal te definiëren, los van Franse of Engelse modellen. De terugkeer naar de Vlaamse renaissance bood een historisch verankerd maar hedendaags hanteerbaar idioom, dat verwees naar traditie, vakmanschap en burgerlijke trots. De zestiende eeuw gold daarbij als een gouden tijdperk van kunst, handel en stedelijke autonomie — waarden die men binnen de jonge Belgische natie opnieuw wilde oproepen. In Brussel, als hoofdstad van het koninkrijk, kreeg deze stijl een uitgesproken representatieve functie. Zij symboliseerde zowel continuïteit met het historische stadsbeeld als de identiteit van een zelfbewuste burgerij. Architecten combineerden de historiserende vormentaal vaak met moderne bouwtechnieken — zoals gietijzer, staal en nieuwe baksteenformaten — binnen een bredere eclectische stedelijke architectuur. De stijl werd bijzonder populair voor openbare gebouwen, scholen, gemeentehuizen, postgebouwen en burgerhuizen, en kreeg zo ook een educatieve en administratieve dimensie: zij moest burgerlijke orde, stedelijke trots en nationale identiteit zichtbaar maken. In de periode van Leopold II werd zij een wezenlijk onderdeel van het visuele profiel van de hoofdstad. De neo-Vlaamse renaissancestijl is herkenbaar aan een uitgesproken verticale en plastische gevelcompositie, met een levendig spel van materialen, kleuren en ornamenten. Typische kenmerken zijn het gebruik van rode baksteen gecombineerd met witte of blauwe natuursteen (soms in speklagen), trapgevels, kruisvensters en geprofileerde kozijnen, cartouches, medaillons, frontons en wimpelvormige dakkapellen, evenals beeldhouwwerk met figuren, wapenschilden of allegorische motieven. Horizontale cordonbanden en verticale lisenen ritmeren de gevel, soms aangevuld met smeedijzeren balkons of loggia’s in natuursteen of hout. De stijl combineert constructieve rationaliteit met decoratieve exuberantie — een evenwicht dat haar bijzonder geschikt maakte voor stedelijke representatie. n.o.v. en i.o.v. siersmid Prosper Schryvers, 1881.

Rijkelijk versierde gevel met ijzerbeslag ten teken van virtuositeit van siersmid, wiens huis als vitrine dienst deed. Twee bouwlagen bekroond met trapgevelGevel met een driehoekige bekroning die trapsgewijs versmalt. en drie traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...), waarvan bredere toegangstraveeTravee waarin de toegang is ondergebracht.. Bakstenen gevel in verschillende roodtinten met hard- en witstenen elementen. OnderbouwHoge sokkel, reikend tot ongeveer het midden van de toegang; meestal in hardsteen. in breuksteenMetselwerk bestaande uit brokken onregelmatige natuursteen., thans zwart beschilderd.

Op benedenverdieping koetspoort in neo-middeleeuwse stijl; dubbeldikke massief houten vleugels, beslagen met sierspijkers; fijn bewerkte metalen hengselsSmeedijzeren beslag waarmee deuren, ramen of luiken worden opgehangen. met motieven van bloemtakken en wijnranken; deurknop geflankeerd door laurierbladeren; getraliede judas; voor bovenlichtBovenste gedeelte van een raam- of deurkozijn, gescheiden door een dwarsregel; soms voorzien van glas-in-lood en/of roeden. en venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. rijkelijk bewerkt traliewerk, met decor van verschillende kleine personages met grijnzende gezichten; metalen trekker ter bediening van bel aan binnenkant; lantaarn1. Bovenste, opengewerkte bekroning van een dakkoepel of toren; schrijlings op nok van een dak gelegen wordt het dakruiter genoemd. - 2. Lichtbron met glazen ruiten. op consoleVoornamelijk voluut- of S-vormig kraagstuk, soms ook louter decoratief. gevormd door draken; huisnummer eveneens in smeedijzerTaai, ‘kneedbaar’ ijzer dat ambachtelijk wordt ‘gesmeed’ (gehamerd bij hoge temperatuur) tot decoratieve bouwonderdelen als tuinhekken, borstweringen…. Muuropeningen op benedenverdieping onder korfboogBoog samengesteld uit een aantal ineenvloeiende cirkelbogen die samen nagenoeg een liggende ellips vormen., op verdieping met lateiBalkvormig element van hout, steen, beton of metaal dat een muuropening overspant en bovenliggend metselwerk steunt. onder ontlastingsboogBoog boven een venster- of deuropening die druk van het muurwerk op de stijlen afwentelt en zo het linteel ontlast.; in tweede bouwlaag van toegangstraveeTravee waarin de toegang is ondergebracht. Frans balkonBorstwering tussen de dagkanten van een naar binnen openslaand venster dat tot de vloer doorloopt.. Trappen van trapgevelGevel met een driehoekige bekroning die trapsgewijs versmalt. belijnd met muizentandStenen tandlijst bestaande uit om de andere uitstekende steenkoppen onder een overstekende strekse laag.; drie gekoppeldeTwee of meerdere identieke bouwelementen (vensters, zuilen, pilasters) die tot een groter (symmetrisch) geheel zijn samengevoegd. venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. onder doorlopende  lateiBalkvormig element van hout, steen, beton of metaal dat een muuropening overspant en bovenliggend metselwerk steunt. en ontlastingsbogenBoog boven een venster- of deuropening die druk van het muurwerk op de stijlen afwentelt en zo het linteel ontlast.; waarboven oculusKlein rond, ovaal of polygonaal venster..

Bijzonder verfijnd ijzerwerkVerzameling van alle metalen elementen van een gebouw.. Voor souterrainvensters stevige met elkaar verbonden tralies. Merkwaardige borstwering1. Verhoogd gedeelte van een vestingsmuur waarachter men veilig kan lopen; - 2. Muurtje of hekwerk (balkon, terras); - 3. Deel van een muur tussen vloer en onderzijde van een venster; - 4. Verhoging van de buitenmuren van een huis boven de zolderbalken waarop een muurplaat rust. met spiralen tweede bouwlaag. Sierankers(Smeedijzeren) bouwonderdeel waarmee de uiteinden van een balk in een muur worden bevestigd; soms ook louter decoratief. op verdieping en trapgevelGevel met een driehoekige bekroning die trapsgewijs versmalt.; in laatst genoemde vormen ze jaartal “1879”. SmeedijzerenTaai, ‘kneedbaar’ ijzer dat ambachtelijk wordt ‘gesmeed’ (gehamerd bij hoge temperatuur) tot decoratieve bouwonderdelen als tuinhekken, borstweringen… pironUitstekende versiering op de nok van een dak in de vorm van een decoratieve metalen, terracotta of houten bol of stang (makelaar). met elegante windwijzer in vorm van Vlaamse leeuw en initialen van siersmid, “P S”. Uithangbord “ecole de peinture” boven venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. van benedenverdieping en “Van Der Kelen / Logelain”, op verdieping in vorm van metalen cartoucheOmlijsting van een uitspringend vlak in de vorm van ingesneden en omkrullend papier of leer; vaak met opschrift of intern versierd.. SchrijnwerkVerzameling van al het (niet-constructief) houten materiaal zoals deuren, vensterkozijnen, erkeronderdelen, kroonlijst, …; bij uitbreiding ook materiaal in aluminium, PVC, ...  met roedeverdelingDunne houten of metalen staaf in een kozijn waarin glasruiten worden bevestigd. en glasramen.


Interieur: muren met marmerschildering; in vloer mozaïek met inscriptie “Welkom”.

Achterhuis van zelfde datum; fungeerde als atelier van Schryvers, één van de befaamdste siersmeden van Brussel. Na faillissement van siersmid, opent kunsthandwerker Alfred Van der Kelen hier in 1902 school voor marmerschilderen. In 1950 volgt zijn zoon Clément hem op en associeert zich met Alphonse Logelain, leraar houtschilderen. Deze school voor decoratieve schilderkunst geniet thans wereldfaam. Voormalig ijzer- en glasatelier van Schryvers verhoogd door arch. Jean Maelschalck, 1914, thans volledig bekleed met PVC.