Typologie(ën)

woning met kunstenaarsatelier
burgerwoning

Ontwerper(s)

Charles SAMUELbeeldhouwer

Alfred COURTENSbeeldhouwer

Stijlen

Eclectisme
Art nouveau

Inventaris(sen)

  • Actualisatie van de Urgentie-Inventaris (Sint-Lukasarchief - 1993-1994)
  • Actualisatie van het inventarisatieproject van het Bouwkundig Erfgoed (DMS-DML - 1995-1998)
  • Inventaris van sgrafitti (GERPM)
  • Het monumentale erfgoed van België. Elsene (DMS-DML - 2005-2015)

Dit (deze) goed(eren) bezit(ten) de volgende waarde(n)

  • Artistiek
  • Esthetisch
  • Historisch
  • Technisch
  • Stedenbouwkundig

Onderzoek en redactie

2005-2007

id [nl]

Urban : 17191
lees meer

Beschrijving

Huis en atelier van beeldhouwer en penningsnijder Charles Samuel (1862-1938), n.o.v. arch. Ernest Van Humbeeck, 1905. Huis en bijgebouwen in eclectische stijl met elementen in geometrische art nouveauInternationale beweging (1893 - ca. 1914) als reactie op de ‘neo’-stijlen, maar met sterk lokale verschillen. In België kent de stijl twee stromingen, namelijk de florale art nouveau met Victor Horta als boegbeeld en anderzijds de geometrische art nouveau beïnvloed door Paul Hankar of de Wiener Secession..

Na de dood van de kunstenaar werd dit het atelier van de beeldhouwer Alfred Courtens (1889-1967), broer van architect Antoine Courtens. In 1991 werd het gebouw grondig verbouwd en in twee appartementen verdeeld door architect Baudouin Courtens.

Eugène Flageyplein, monument voor Charles de Coster (1894) door Charles Samuel (Vers l’Art, 7, juli 1910, pl. nr. 40).

Gevel van drie bouwlagen in witsteen met hardstenen elementen. Meeste venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. rechthoekig. In tweede bouwlaag brede bow-windowErker (afk. Engels, van bow: buiging, en window: venster) die door haar gebogen vorm integrerend deel uitmaakt van de gevel en de achterliggende ruimte. met vijflicht met tussendorpelStenen dorpel die een deur of venster horizontaal in tweeën deelt.. In derde bouwlaag venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. met borstweringen1. Verhoogd gedeelte van een vestingsmuur waarachter men veilig kan lopen; - 2. Muurtje of hekwerk (balkon, terras); - 3. Deel van een muur tussen vloer en onderzijde van een venster; - 4. Verhoging van de buitenmuren van een huis boven de zolderbalken waarop een muurplaat rust. met balustersVaasvormige spijl van een borstwering. en in hoofdgestelHoog horizontaal lijstwerk ter bekroning van een gevel. bekroond met paneel met sgraffitiSgraffito (Italiaans, van sgraffiare: krabben), decoratieve muurtechniek waarbij men een donkere pleisterlaag (doorgaans zwart, roetbruin of grijs) met een lichtgekleurde pleisterlaag bedekt; door de bovenste, nog niet verharde, laag weg te nemen volgens een vooraf bepaald grafisch ontwerp ontstaat een verdiepte tekening; de lichtgekleurde pleisterlaag kan bovendien gekleurd worden ‘al fresco’ (op de verse pleister) of ‘al secco’ (op de droge pleister). met bloem- en bladmotieven in art nouveauInternationale beweging (1893 - ca. 1914) als reactie op de ‘neo’-stijlen, maar met sterk lokale verschillen. In België kent de stijl twee stromingen, namelijk de florale art nouveau met Victor Horta als boegbeeld en anderzijds de geometrische art nouveau beïnvloed door Paul Hankar of de Wiener Secession.. Hoge dalende dakkapellenDakkapel met overkapping die in de tegengestelde richting van het dakvlak helt.. Bewaard schrijnwerkVerzameling van al het (niet-constructief) houten materiaal zoals deuren, vensterkozijnen, erkeronderdelen, kroonlijst, …; bij uitbreiding ook materiaal in aluminium, PVC, ... .

Koetspoort op benedenverdieping gaf vroeger uit op berijdbaar pad uitgevend op kunstenaarsatelier met links op de verdieping een conciërgewoning.

Washingtonstraat 36, atelier van de beeldhouwer en penningsnijder Charles Samuel, n.o.v. architect Ernest Van Humbeeck, 1905 ([i]L'Émulation[/i], 1900, pl. 45).

Het atelier bezat een centrale toegangsdeur onder luifelAfdak boven de ingang van een huis of handelszaak.; rechts rotonde (voorvertrek) met beglaasde koepelBolvormig gewelf op cirkelvormige, elliptische, vierkante of veelhoekige basis. en drie venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. met glas-in-lood met art-nouveaumotieven. De vertrekken in het gebouw waren onderling verbonden zodat de circulatie vrij kon gebeuren. Het grote atelier bevond zich centraal in het gebouw en was verlicht door een glazen dak en door een grote beglaasde deur uitgevend op de hal. Het atelier gaf uit op een kleine tentoonstellingsgalerij verbonden met een kleiner atelier. Het moulage-atelier links was via een dienstdoorgang verbonden met de conciërgewoning.

Bronnen

Archieven
GAE/DS 314-36.

Publicaties en studies
GONTHIER, A., Histoire d'Ixelles, Le Folklore Brabançon éd., Impr. De Smedt, Brussel, 1960, p. 211.
Inventaire des sgraffites. Ixelles, GERPM – SC ASBL, s.l., s.d., fiche nr. 103.
VAN SANTVOORT, L., Het 19de-eeuwse kunstenaarsatelier in Brussel (proefschrift in de kunstgeschiedenis en de archeologie), VUB, Brussel, 1995-1996.

Tijdschriften
VAN HUMBEEK, E., ‘Atelier de Charles Samuel, statuaire, Washingtonstraat à Bruxelles', L'Émulation, 1900, pl. 45-46.

Opmerkelijke bomen in de nabijheid