Typologie(ën)
tuinwijk
sociale woonblok
sociale woonblok
Ontwerper(s)
Alberto VANDERAUWERA – architect – 1973
Juridisch statuut
Ingeschreven in de wettelijke inventaris op 19 augustus 2024
Inventaris(sen)
Dit (deze) goed(eren) bezit(ten) de volgende waarde(n)
- Esthetisch Historisch gezien werd die waarde aangewend om waardevolle groene ruimten en natuurlijke of halfnatuurlijke gebieden aan te duiden. De waarde kan ook gelden voor grote gehelen van gebouwen in een stedelijk gebied, met of zonder natuurlijke elementen, of monumenten die het stadslandschap markeren. Een afweging met andere waarden dringt zich tevens op: de artistieke, de landschappelijke (integratie van het werk in het stedelijk landschap, oriëntatiepunten in de stad) en de stedenbouwkundige waarde (spontane of rationele stedelijke gehelen). De volgende selectiecriteria worden er eveneens aan gekoppeld: de ensemblewaarde en de contextuele waarde.
- Historisch Het onroerend goed heeft een historische waarde : - als het getuigt van een bijzondere periode in de geschiedenis van de streek of de gemeente; - of als getuigenis van een periode en/of een zeldzame ontwikkeling van een periode (bv. tuinstad die representatief is voor een bouwwijze die werd toegepast in het kader van de grote bouwcampagnes na de Tweede Wereldoorlog; dorpskernen die de eerste gegroepeerde bouwwerken van de gemeenten van de tweede ring illustreren; de Hallepoort als overblijfsel van de tweede omwalling; - of als getuigenis van een bepaalde stedelijke (en/of landschappelijke) ontwikkeling van de stad (bv. gebouwen aan de centrale lanen of in de Leopoldswijk); - of wanneer het een band vertoont met een belangrijke historische figuur – met inbegrip van persoonlijke huizen van architecten en kunstenaarsateliers (bv. het geboortehuis van Constantin Meunier, het huis van Magritte); - of in verband kan worden gebracht met een belangrijke historische gebeurtenis (bv. huizen van de wederopbouw na het bombardement van 1695, de Congreskolom); - of een typologische representativiteit vertoont die kenmerkend is voor een commerciële of culturele beroepsactiviteit (bv. kerken, bioscopen, industriële architectuur, apotheken); - of als het representatief is van het oeuvre van een belangrijke architect in de architectuurgeschiedenis op internationaal, nationaal, regionaal of lokaal niveau (dit betreft zowel befaamde architecten als V. Horta, V. Bourgeois, M. Polak als secundaire architecten, die lokaal verbonden worden aan een gemeente zoals Fernand Lefever in Koekelberg of Emile Hoebeke in Sint-Agatha-Berchem).
- Landschappelijk Een landschap is een gebied, zoals waargenomen door de mens, waarvan het karakter het resultaat is van ondernomen actie en interactie van natuurlijke en/of menselijke factoren. Het is een schaalbegrip bestaande uit verschillende (erfgoed)componenten, die elk, al of niet hun intrinsieke waarde hebben, maar alles samen tot een groter meerwaardegeheel verheffen én dat dit ook zo word gepercipieerd vanop een bepaalde afstand. Wijde stadspanorama’s zijn het landschap bij uitstek, denk bijvoorbeeld aan het zicht over de benedenstad van Brussel vanop het Koningsplein, maar ook op kleinere schaal kunnen dergelijke landschappen die uit verschillende componenten zijn samengesteld voorkomen.
- Sociaal Moeilijk te onderscheiden van de volkskundige waarde en over het algemeen onvoldoende om een selectie op zichzelf te rechtvaardigen. - herinneringsplaats van een gemeenschap of van van een sociale groep (bijvoorbeeld de bedevaartskapel op het Kerkplein in Sint-Agatha-Berchem, “de Oude Linde” in Boendael te Elsene); - een plaats met volkssymboliek (bijvoorbeeld het café het “Goudblommeke in papier” in de Cellebroersstraat); - een plaats waar een wijk samenkomt of gestructureerd is (bijvoorbeeld De gebouwen “Fer à Cheval”- in de Floréal tuinwijk); - een goed dat deel uitmaakt van of bestaat uit openbare voorzieningen (scholen, crèches, gemeenschaps- of parochiezalen, sporthallen, stadions, enz.); - goed of ensemble (al dan niet sociale huisvesting) ontworpen om sociale interactie, wederzijdse hulp en buurtcohesie te stimuleren (bijvoorbeeld de woonwijken die na de Tweede Wereldoorlog werden gebouwd in Ganshoren of de wijken die speciaal voor ouderen werden ontworpen); - goed dat deel uitmaakt van een industrieel complex dat een aanzienlijke activiteit heeft gegenereerd in de gemeente waar het zich bevindt of in het Gewest.
- Stedenbouwkundig Sommige bouwkundige goederen of landschappen hebben in het verleden een prominente rol gespeeld in de planmatige inrichting van de bebouwde ruimte en de stedelijke ruimte. Meestal bepalen zij andere stedenbouwkundige (plan)vormen zodat er zich een wisselwerking voortdoet tussen bebouwde en niet-bebouwde (of open) ruimte. Die inrichting omvat ook de samenhang tussen verschillende schaalniveaus. Een onroerend goed heeft stedenbouwkundige waarde wanneer het daarin een rol speelt, bijvoorbeeld : - hoekgebouwen; - coherente pleinen of homogene huizenrijen (gevels die een ensemble vormen van dezelfde stijl, periode en volume); - tuinwijken, - deskundig ingeplante torens (hoogbouw) en hun relatie tot hun onmiddellijke kwaliteitsvolle omgeving die coherent kan zijn, maar ook contrastrijk, - relicten van stedenbouwkundige concepten en hoe die architecturaal (en typologisch) zijn of werden ingevuld, zoals bijvoorbeeld de nog bewaarde eclectische stadspaleizen en/of herenhuizen in de Leopoldswijk.
Onderzoek en redactie
2022
id
Urban : 41591
Beschrijving
Gegroepeerde seniorenflats naar ontwerp van architect Alberto Vanderauwera uit 1973, gebouwd in opdracht van de sociale woningmaatschappij De Moderne Woning, en met bijhorende balk van 12 garages aan de overzijde in de Centauruslaan 85A.
Context
Gelegen tussen wijken Sterrenbeelden en Plejaden (beide n.o.v. Groupe Alpha, respectievelijk 1951-1952 en 1956-1961 en eveneens in opdracht van De Moderne Woning).
Ontwerp van Alberto Vanderauwera (één van de stichtende architecten bij Groupe Alpha) van 16 appartementen voor senioren, te kaderen binnen het beleid van de jaren ’70 met meer aandacht voor inclusiviteit.
Beschrijving
L-vormig gebouw onder plat dak van twee bouwlagen bestaande uit een korte en een lange vleugel gelegen tussen een binnentuin en een wandelpad, de Carinagaarde. Gebouw half verzonken waardoor de verdieping bereikbaar is via de achterzijden langs de Plejadenlaan en het wandelpad, terwijl de benedenverdieping bereikbaar is via de lagere binnentuin. Twee betonnen passerellen overbruggen het dalend reliëf aan de achterzijde.
Modulair gebouw bestaande uit een prefab betonstructuur met parementGevel- of muurbekleding. van zandkleurige structuurbaksteen op een lage hardstenen plintHoge plint van een gevel; fungeert als voetstuk in ordonnantie van de gevel.. Horizontaliteit van de gevels benadrukt door een brede pui- en kroonlijstStelselmatig uitkragende geprofileerde lijst boven een muur of een ander belangrijk bouwdeel (entablement). in glad beton. Aan tuinzijde grote vensterpartijen in aluminium schrijnwerkVerzameling van al het (niet-constructief) houten materiaal zoals deuren, vensterkozijnen, erkeronderdelen, kroonlijst, …; bij uitbreiding ook materiaal in aluminium, PVC, ... . Op de verdieping openschuivende delen voorafgegaan door metalen Franse balkonsBorstwering tussen de dagkanten van een naar binnen openslaand venster dat tot de vloer doorloopt..
De tuin – gelegen aan de zuidwestzijde – ergens tussen 1977-1987 aangelegd. Omgeven door een afschermende haag, tuin aangelegd met voornamelijk lage struiken en een afzonderlijk omhaagde rustplek met banken.
Aan de oostzijde smalle groenstrook tussen woningen en het wandelpad.
Interieur
Acht appartementen per bouwlaag, twee maal zes in de lange vleugel en twee maal twee in de korte vleugel. Hoek gevormd door gemeenschappelijke zaal op de benedenverdieping (toegankelijk via de tuin) en garages erboven (toegankelijk via de Plejadenlaan). Ieder appartement met woonkamer met keuken, gang, een slaapkamer, badkamer, wc en enkel op de benedenverdieping ook kleine bergplaats.
Waardestelling
Historische waarde
- Onroerend goed met contextuele waarde binnen het historisch kader van de ontwikkeling van de sociale wijken van Sint-Lambrechts-Woluwe. Het is representatiefDe representativiteit verwijst naar het feit dat het onroerend goed een of meer significante kenmerken heeft in vergelijking met andere onroerende goederen in dezelfde categorie (bijvoorbeeld een typologie): het moet een “goed voorbeeld” zijn dat tal van betekenisvolle kenmerken in zich verenigt. De representativiteit van een goed wordt geëvalueerd in functie van zijn geografische context (lokaal, regionaal, nationaal), zijn chronologische context (is betekenisvol in de sociale, religieuze, politieke, industriële of wetenschappelijke geschiedenis, in de esthetiek), zijn historische architecturale context (bijvoorbeeld, het vertaalt op significante wijze een kenmerk van een desbetreffend tijdperk. Net als voor het bepalen van de zeldzaamheid, is het voor de representativiteit noodzakelijk het goed te vergelijken met andere goederen die tot dezelfde categorie behoren. Een onroerend goed kan representatief zijn voor een bepaalde stijl, typologie, stedenbouwkundig concept of het oeuvre van de ontwerper, enz. voor het inclusiviteitsbeleid van de jaren ’70 als aanvulling op het naoorlogs sociaal woonbeleid.
- Onroerend goed met contextuele waarde omdat het werk is van een befaamd architect die reeds medeontwerper was van de omliggende wijken Sterrenbeelden en Plejaden.
Sociale waarde
- Onroerend goed dat representatief is voor sociale ouderenwoningen en deel uitmaakt van de gemeenschapsvoorzieningen van de Moderne Woning, de sociale huisvestingsmaatschappij te Sint-Lambrechts-Woluwe.
- Onroerend goed met contextuele waarde omdat het geïntegreerd werd in de sociale woonwijk Plejaden, en binnen een inclusiviteitsbeleid: om de sociale interactie tussen ouderen en lokale gezinnen te stimuleren.
- Onroerend goed dat zijn authenticiteit en integriteit behouden heeft. Het heeft zowel zijn oorspronkelijke materialen als functie behouden.
Stedenbouwkundige waarde
- Onroerend goed met contextuele waarde omdat het qua stijl en schaal aansluit bij de bestaande stedelijke context van sociale woningbouw.
- Onroerend goed met ensemblewaarde, omdat het deel uitmaakt van een sociaal wooncomplex dat meerdere wijken omvat.
Landschappelijke waarde
- Onroerend goed met contextuele waarde omwille van de bijzondere positionering in zijn omgeving waarbij gebruik gemaakt wordt van de helling en het niveauverschil op trappen te vermijden.
Esthetische waarde
- Onroerend goed met contextuele waarde omwille van de bijdrage aan het (coherente) visuele effect in de omgeving. Ingebed in het landschap, versterkt door de. Door het materiaalgebruik van het parementGevel- of muurbekleding. met reliëfbaksteen en glad beton onderscheidt de Carinagaarde zich van de omliggende woningen, net zoals de ouderenwoningen van de Plejadenwijk rond de Weegschaalbinnenhof dit doen door hun geglazuurde baksteen.
Context
Gelegen tussen wijken Sterrenbeelden en Plejaden (beide n.o.v. Groupe Alpha, respectievelijk 1951-1952 en 1956-1961 en eveneens in opdracht van De Moderne Woning).
Ontwerp van Alberto Vanderauwera (één van de stichtende architecten bij Groupe Alpha) van 16 appartementen voor senioren, te kaderen binnen het beleid van de jaren ’70 met meer aandacht voor inclusiviteit.
Beschrijving
L-vormig gebouw onder plat dak van twee bouwlagen bestaande uit een korte en een lange vleugel gelegen tussen een binnentuin en een wandelpad, de Carinagaarde. Gebouw half verzonken waardoor de verdieping bereikbaar is via de achterzijden langs de Plejadenlaan en het wandelpad, terwijl de benedenverdieping bereikbaar is via de lagere binnentuin. Twee betonnen passerellen overbruggen het dalend reliëf aan de achterzijde.
Modulair gebouw bestaande uit een prefab betonstructuur met parementGevel- of muurbekleding. van zandkleurige structuurbaksteen op een lage hardstenen plintHoge plint van een gevel; fungeert als voetstuk in ordonnantie van de gevel.. Horizontaliteit van de gevels benadrukt door een brede pui- en kroonlijstStelselmatig uitkragende geprofileerde lijst boven een muur of een ander belangrijk bouwdeel (entablement). in glad beton. Aan tuinzijde grote vensterpartijen in aluminium schrijnwerkVerzameling van al het (niet-constructief) houten materiaal zoals deuren, vensterkozijnen, erkeronderdelen, kroonlijst, …; bij uitbreiding ook materiaal in aluminium, PVC, ... . Op de verdieping openschuivende delen voorafgegaan door metalen Franse balkonsBorstwering tussen de dagkanten van een naar binnen openslaand venster dat tot de vloer doorloopt..
De tuin – gelegen aan de zuidwestzijde – ergens tussen 1977-1987 aangelegd. Omgeven door een afschermende haag, tuin aangelegd met voornamelijk lage struiken en een afzonderlijk omhaagde rustplek met banken.
Aan de oostzijde smalle groenstrook tussen woningen en het wandelpad.
Interieur
Acht appartementen per bouwlaag, twee maal zes in de lange vleugel en twee maal twee in de korte vleugel. Hoek gevormd door gemeenschappelijke zaal op de benedenverdieping (toegankelijk via de tuin) en garages erboven (toegankelijk via de Plejadenlaan). Ieder appartement met woonkamer met keuken, gang, een slaapkamer, badkamer, wc en enkel op de benedenverdieping ook kleine bergplaats.
Waardestelling
Historische waarde
- Onroerend goed met contextuele waarde binnen het historisch kader van de ontwikkeling van de sociale wijken van Sint-Lambrechts-Woluwe. Het is representatiefDe representativiteit verwijst naar het feit dat het onroerend goed een of meer significante kenmerken heeft in vergelijking met andere onroerende goederen in dezelfde categorie (bijvoorbeeld een typologie): het moet een “goed voorbeeld” zijn dat tal van betekenisvolle kenmerken in zich verenigt. De representativiteit van een goed wordt geëvalueerd in functie van zijn geografische context (lokaal, regionaal, nationaal), zijn chronologische context (is betekenisvol in de sociale, religieuze, politieke, industriële of wetenschappelijke geschiedenis, in de esthetiek), zijn historische architecturale context (bijvoorbeeld, het vertaalt op significante wijze een kenmerk van een desbetreffend tijdperk. Net als voor het bepalen van de zeldzaamheid, is het voor de representativiteit noodzakelijk het goed te vergelijken met andere goederen die tot dezelfde categorie behoren. Een onroerend goed kan representatief zijn voor een bepaalde stijl, typologie, stedenbouwkundig concept of het oeuvre van de ontwerper, enz. voor het inclusiviteitsbeleid van de jaren ’70 als aanvulling op het naoorlogs sociaal woonbeleid.
- Onroerend goed met contextuele waarde omdat het werk is van een befaamd architect die reeds medeontwerper was van de omliggende wijken Sterrenbeelden en Plejaden.
Sociale waarde
- Onroerend goed dat representatief is voor sociale ouderenwoningen en deel uitmaakt van de gemeenschapsvoorzieningen van de Moderne Woning, de sociale huisvestingsmaatschappij te Sint-Lambrechts-Woluwe.
- Onroerend goed met contextuele waarde omdat het geïntegreerd werd in de sociale woonwijk Plejaden, en binnen een inclusiviteitsbeleid: om de sociale interactie tussen ouderen en lokale gezinnen te stimuleren.
- Onroerend goed dat zijn authenticiteit en integriteit behouden heeft. Het heeft zowel zijn oorspronkelijke materialen als functie behouden.
Stedenbouwkundige waarde
- Onroerend goed met contextuele waarde omdat het qua stijl en schaal aansluit bij de bestaande stedelijke context van sociale woningbouw.
- Onroerend goed met ensemblewaarde, omdat het deel uitmaakt van een sociaal wooncomplex dat meerdere wijken omvat.
Landschappelijke waarde
- Onroerend goed met contextuele waarde omwille van de bijzondere positionering in zijn omgeving waarbij gebruik gemaakt wordt van de helling en het niveauverschil op trappen te vermijden.
Esthetische waarde
- Onroerend goed met contextuele waarde omwille van de bijdrage aan het (coherente) visuele effect in de omgeving. Ingebed in het landschap, versterkt door de. Door het materiaalgebruik van het parementGevel- of muurbekleding. met reliëfbaksteen en glad beton onderscheidt de Carinagaarde zich van de omliggende woningen, net zoals de ouderenwoningen van de Plejadenwijk rond de Weegschaalbinnenhof dit doen door hun geglazuurde baksteen.
Bronnen
Archieven
GASLW/PU/12124
Publicaties en studies
1922-2022 L'Habitation Moderne [brochure] Sint-Lambrechts-Woluwe, 2022
1922-2022 L'Habitation Moderne [brochure] Sint-Lambrechts-Woluwe, 2022
