Typologie(ën)
appartementsgebouw
gelijkvloers met handelszaak
café/brasserie/taverne
gelijkvloers met handelszaak
café/brasserie/taverne
Ontwerper(s)
Jozef MANNEBACK – architect – 1935
Juridisch statuut
Ingeschreven in de wettelijke inventaris op 19 augustus 2024
Stijlen
Modernisme
Art deco
Pakketbootstijl
Inventaris(sen)
- Het monumentale erfgoed van België. Laken (Archistory - 2016-2019)
Dit (deze) goed(eren) bezit(ten) de volgende waarde(n)
- Artistiek Het ontwerp van een onroerend goed (gebouw) door een gerenommeerde kunstenaar (architect) kan maar zeer zelden als criterium worden beschouwd. Om het belang van de selectie van dit onroerend goed te beoordelen, en de plaats dat het inneemt in het oeuvre van een kunstenaar (architect), is dit een criterium dat moet worden afgewogen met de architectonische kwaliteit (compositie en interne structuur), de uitvoering (materialen, technische beheersing), de plaats in de architectuurgeschiedenis dewelke een getuigenis zijn van een fase of aspect van landschapsarchitectuur of de bouwkunst in het verleden. Zodoende gelden koppelingen naar volgende criteria: zeldzaamheid (typologie, stijl, materiaalgebruik, bronnen), representativiteit (idem), authenticiteit (idem + de kwaliteit van de uitvoering) en integriteit (bewaringstoestand, oorspronkelijke elementen)). Een goed bevat ook artistieke waarde als het kunstwerken omvat (beeldhouwwerken, reliëfs ontworpen voor het goed, enz.) of decoratieve elementen uit de oorspronkelijke bouwperiode of met bijzondere kwaliteit (gesigneerd glasramen, sgraffito, lichtbeuk, enz.).
- Esthetisch Historisch gezien werd die waarde aangewend om waardevolle groene ruimten en natuurlijke of halfnatuurlijke gebieden aan te duiden. De waarde kan ook gelden voor grote gehelen van gebouwen in een stedelijk gebied, met of zonder natuurlijke elementen, of monumenten die het stadslandschap markeren. Een afweging met andere waarden dringt zich tevens op: de artistieke, de landschappelijke (integratie van het werk in het stedelijk landschap, oriëntatiepunten in de stad) en de stedenbouwkundige waarde (spontane of rationele stedelijke gehelen). De volgende selectiecriteria worden er eveneens aan gekoppeld: de ensemblewaarde en de contextuele waarde.
- Historisch Het onroerend goed heeft een historische waarde : - als het getuigt van een bijzondere periode in de geschiedenis van de streek of de gemeente; - of als getuigenis van een periode en/of een zeldzame ontwikkeling van een periode (bv. tuinstad die representatief is voor een bouwwijze die werd toegepast in het kader van de grote bouwcampagnes na de Tweede Wereldoorlog; dorpskernen die de eerste gegroepeerde bouwwerken van de gemeenten van de tweede ring illustreren; de Hallepoort als overblijfsel van de tweede omwalling; - of als getuigenis van een bepaalde stedelijke (en/of landschappelijke) ontwikkeling van de stad (bv. gebouwen aan de centrale lanen of in de Leopoldswijk); - of wanneer het een band vertoont met een belangrijke historische figuur – met inbegrip van persoonlijke huizen van architecten en kunstenaarsateliers (bv. het geboortehuis van Constantin Meunier, het huis van Magritte); - of in verband kan worden gebracht met een belangrijke historische gebeurtenis (bv. huizen van de wederopbouw na het bombardement van 1695, de Congreskolom); - of een typologische representativiteit vertoont die kenmerkend is voor een commerciële of culturele beroepsactiviteit (bv. kerken, bioscopen, industriële architectuur, apotheken); - of als het representatief is van het oeuvre van een belangrijke architect in de architectuurgeschiedenis op internationaal, nationaal, regionaal of lokaal niveau (dit betreft zowel befaamde architecten als V. Horta, V. Bourgeois, M. Polak als secundaire architecten, die lokaal verbonden worden aan een gemeente zoals Fernand Lefever in Koekelberg of Emile Hoebeke in Sint-Agatha-Berchem).
- Stedenbouwkundig Sommige bouwkundige goederen of landschappen hebben in het verleden een prominente rol gespeeld in de planmatige inrichting van de bebouwde ruimte en de stedelijke ruimte. Meestal bepalen zij andere stedenbouwkundige (plan)vormen zodat er zich een wisselwerking voortdoet tussen bebouwde en niet-bebouwde (of open) ruimte. Die inrichting omvat ook de samenhang tussen verschillende schaalniveaus. Een onroerend goed heeft stedenbouwkundige waarde wanneer het daarin een rol speelt, bijvoorbeeld : - hoekgebouwen; - coherente pleinen of homogene huizenrijen (gevels die een ensemble vormen van dezelfde stijl, periode en volume); - tuinwijken, - deskundig ingeplante torens (hoogbouw) en hun relatie tot hun onmiddellijke kwaliteitsvolle omgeving die coherent kan zijn, maar ook contrastrijk, - relicten van stedenbouwkundige concepten en hoe die architecturaal (en typologisch) zijn of werden ingevuld, zoals bijvoorbeeld de nog bewaarde eclectische stadspaleizen en/of herenhuizen in de Leopoldswijk.
Onderzoek en redactie
2018
id
Urban : 38417
Beschrijving
Op de hoek met de
Jean-Baptiste Depairelaan, modernistisch appartementsgebouw met invloed van de
art deco en de pakketbootstijlArchitectuurstijl uit interbellum en geïnspireerd op de gestroomlijnde pakketbootesthetiek (boegvormige volumes, patrijspoorten, enz.), met brasserie op de benedenverdieping. Gesigneerd en gedateerd op de sokkel “J. MANNEBACK. / ARCH. / 1935”.
Gebouw van vier bouwlagen, onder plat dak, met veelhoekige plattegrond met een centrale binnenplaats boven de begane grond. Gevel in geelgekleurde baksteen met schaduwvoegen en met elementen in witsteen en hardsteen. Op de benedenverdieping, hoek bekleed met keramiekplaten (beschilderd). Symmetrische opstand van tien traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) op de verdiepingen, de acht centrale behandeld in risalietRisaliet (Italiaans, van risalto: uitstekend deel), vooruitspringend volume van een gevel dat over de hele hoogte doorloopt en soms hoger is; naar gelang de positie worden er midden-, zij- en hoekrisalieten onderscheiden. en met gebogen hoeken: twee gekoppeldeTwee of meerdere identieke bouwelementen (vensters, zuilen, pilasters) die tot een groter (symmetrisch) geheel zijn samengevoegd. traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) in het midden, inspringend achter een terras in de laatste bouwlaag, twee traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) die de gebogen hoek vormen, en één traveeVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) met oculiKlein rond, ovaal of polygonaal venster. en een andere met in de hoek met de uitsprong aan elke weg. De traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) van de uiteinden, die hoger zijn en aan één kant een rondbogige bekroning hebben, bevatten oorspronkelijk een garagepoort aan de Depairelaan (verbouwd tot venster) en de ingang van de appartementen aan de Houbalaan. De meeste venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. inspringend en onder een doorlopende uitspringende betonnen latei. Oculi met spuwerUitmonding van een goot of waterbekken waarlangs overtollig water wordt afgevoerd.. Op de hoektraveeTravee op de hoek (meestal 45°) van een gebouw., terugwijkende toegangsportiek onder vier gestapelde tegels, gescheiden door voorstevenvormige keramiekfriezen. Brasserie met muuropeningen met uitspringende tussendorpel: twee ingangen op de hoeken, twee venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. aan de Depairelaan, twee in het midden (thans achter beglaasde voorbouw) en een breed vensterLicht- en/of luchtopening in een muur. aan de Houbalaan, het geheel onder een imposante hellende luifelAfdak boven de ingang van een huis of handelszaak. in gewapend glasbeton. Centraal terras met buisreling met postamenten1. Rechthoekig voetstuk van een standbeeld; - 2. Balkvormige stenen bekroning; - 3. Stenen zijstukken van een balkonborstwering.; zijmuren versierd met drie gestapelde tegels die een vlaggenmast vormen. Hoofdgestel thans bepleisterdMuur of plafond bedekt met een laag mortel op basis van een mengsel van kalk, gips of cement en zand, met of zonder andere fijne toeslagmaterialen. aan de Depairelaan. Bewaarde toegangsdeur met raam met geometrisch decor. Raamwerk vervangen, oorspronkelijk voorzien van glas-in-lood.
Hek van de achteruitbouwstrook aan de Depairelaan verwijderd.
Binnen, trappenhuisGedeelte van een gebouw waarin de trappen zijn ondergebracht. in de achterste hoek. Twee appartementen per verdieping.
Gebouw van vier bouwlagen, onder plat dak, met veelhoekige plattegrond met een centrale binnenplaats boven de begane grond. Gevel in geelgekleurde baksteen met schaduwvoegen en met elementen in witsteen en hardsteen. Op de benedenverdieping, hoek bekleed met keramiekplaten (beschilderd). Symmetrische opstand van tien traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) op de verdiepingen, de acht centrale behandeld in risalietRisaliet (Italiaans, van risalto: uitstekend deel), vooruitspringend volume van een gevel dat over de hele hoogte doorloopt en soms hoger is; naar gelang de positie worden er midden-, zij- en hoekrisalieten onderscheiden. en met gebogen hoeken: twee gekoppeldeTwee of meerdere identieke bouwelementen (vensters, zuilen, pilasters) die tot een groter (symmetrisch) geheel zijn samengevoegd. traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) in het midden, inspringend achter een terras in de laatste bouwlaag, twee traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) die de gebogen hoek vormen, en één traveeVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) met oculiKlein rond, ovaal of polygonaal venster. en een andere met in de hoek met de uitsprong aan elke weg. De traveeënVerticale geleding van een gevel, bepaald door afstand tussen twee opeenvolgende steunpunten (vb. muurdammen, zuilen, ...) van de uiteinden, die hoger zijn en aan één kant een rondbogige bekroning hebben, bevatten oorspronkelijk een garagepoort aan de Depairelaan (verbouwd tot venster) en de ingang van de appartementen aan de Houbalaan. De meeste venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. inspringend en onder een doorlopende uitspringende betonnen latei. Oculi met spuwerUitmonding van een goot of waterbekken waarlangs overtollig water wordt afgevoerd.. Op de hoektraveeTravee op de hoek (meestal 45°) van een gebouw., terugwijkende toegangsportiek onder vier gestapelde tegels, gescheiden door voorstevenvormige keramiekfriezen. Brasserie met muuropeningen met uitspringende tussendorpel: twee ingangen op de hoeken, twee venstersLicht- en/of luchtopening in een muur. aan de Depairelaan, twee in het midden (thans achter beglaasde voorbouw) en een breed vensterLicht- en/of luchtopening in een muur. aan de Houbalaan, het geheel onder een imposante hellende luifelAfdak boven de ingang van een huis of handelszaak. in gewapend glasbeton. Centraal terras met buisreling met postamenten1. Rechthoekig voetstuk van een standbeeld; - 2. Balkvormige stenen bekroning; - 3. Stenen zijstukken van een balkonborstwering.; zijmuren versierd met drie gestapelde tegels die een vlaggenmast vormen. Hoofdgestel thans bepleisterdMuur of plafond bedekt met een laag mortel op basis van een mengsel van kalk, gips of cement en zand, met of zonder andere fijne toeslagmaterialen. aan de Depairelaan. Bewaarde toegangsdeur met raam met geometrisch decor. Raamwerk vervangen, oorspronkelijk voorzien van glas-in-lood.
Hek van de achteruitbouwstrook aan de Depairelaan verwijderd.
Binnen, trappenhuisGedeelte van een gebouw waarin de trappen zijn ondergebracht. in de achterste hoek. Twee appartementen per verdieping.
Bronnen
Archieven
SAB/OW 46443 (1934-1935).
Opmerkelijke bomen in de nabijheid