Brussels Hoofdstedelijk Gewest
Typologie(ën)
appartementsgebouw
architectenwoning
architectenwoning
Ontwerper(s)
Paul CAULIER – architect – 1966
Juridisch statuut
Beschermd sinds 15 mei 2025
Stijlen
Brutalisme
Inventaris(sen)
- Permanente actualisatie van de inventaris van het Bouwkundig Erfgoed (DPC-DCE)
- Het monumentale erfgoed van België. Koekelberg (DPC-DCE - 2020-2023)
Dit (deze) goed(eren) bezit(ten) de volgende waarde(n)
- Artistiek Het ontwerp van een onroerend goed (gebouw) door een gerenommeerde kunstenaar (architect) kan maar zeer zelden als criterium worden beschouwd. Om het belang van de selectie van dit onroerend goed te beoordelen, en de plaats dat het inneemt in het oeuvre van een kunstenaar (architect), is dit een criterium dat moet worden afgewogen met de architectonische kwaliteit (compositie en interne structuur), de uitvoering (materialen, technische beheersing), de plaats in de architectuurgeschiedenis dewelke een getuigenis zijn van een fase of aspect van landschapsarchitectuur of de bouwkunst in het verleden. Zodoende gelden koppelingen naar volgende criteria: zeldzaamheid (typologie, stijl, materiaalgebruik, bronnen), representativiteit (idem), authenticiteit (idem + de kwaliteit van de uitvoering) en integriteit (bewaringstoestand, oorspronkelijke elementen)). Een goed bevat ook artistieke waarde als het kunstwerken omvat (beeldhouwwerken, reliëfs ontworpen voor het goed, enz.) of decoratieve elementen uit de oorspronkelijke bouwperiode of met bijzondere kwaliteit (gesigneerd glasramen, sgraffito, lichtbeuk, enz.).
- Esthetisch Historisch gezien werd die waarde aangewend om waardevolle groene ruimten en natuurlijke of halfnatuurlijke gebieden aan te duiden. De waarde kan ook gelden voor grote gehelen van gebouwen in een stedelijk gebied, met of zonder natuurlijke elementen, of monumenten die het stadslandschap markeren. Een afweging met andere waarden dringt zich tevens op: de artistieke, de landschappelijke (integratie van het werk in het stedelijk landschap, oriëntatiepunten in de stad) en de stedenbouwkundige waarde (spontane of rationele stedelijke gehelen). De volgende selectiecriteria worden er eveneens aan gekoppeld: de ensemblewaarde en de contextuele waarde.
- Historisch Het onroerend goed heeft een historische waarde : - als het getuigt van een bijzondere periode in de geschiedenis van de streek of de gemeente; - of als getuigenis van een periode en/of een zeldzame ontwikkeling van een periode (bv. tuinstad die representatief is voor een bouwwijze die werd toegepast in het kader van de grote bouwcampagnes na de Tweede Wereldoorlog; dorpskernen die de eerste gegroepeerde bouwwerken van de gemeenten van de tweede ring illustreren; de Hallepoort als overblijfsel van de tweede omwalling; - of als getuigenis van een bepaalde stedelijke (en/of landschappelijke) ontwikkeling van de stad (bv. gebouwen aan de centrale lanen of in de Leopoldswijk); - of wanneer het een band vertoont met een belangrijke historische figuur – met inbegrip van persoonlijke huizen van architecten en kunstenaarsateliers (bv. het geboortehuis van Constantin Meunier, het huis van Magritte); - of in verband kan worden gebracht met een belangrijke historische gebeurtenis (bv. huizen van de wederopbouw na het bombardement van 1695, de Congreskolom); - of een typologische representativiteit vertoont die kenmerkend is voor een commerciële of culturele beroepsactiviteit (bv. kerken, bioscopen, industriële architectuur, apotheken); - of als het representatief is van het oeuvre van een belangrijke architect in de architectuurgeschiedenis op internationaal, nationaal, regionaal of lokaal niveau (dit betreft zowel befaamde architecten als V. Horta, V. Bourgeois, M. Polak als secundaire architecten, die lokaal verbonden worden aan een gemeente zoals Fernand Lefever in Koekelberg of Emile Hoebeke in Sint-Agatha-Berchem).
Onderzoek en redactie
2020-2022
id
Urban : 35497
Beschrijving
Opmerkelijk
appartementsgebouw en architectenbureau in brutalistischePeriode: ca. 1950 – 1980.
Het brutalisme is een stroming die voortkomt uit het modernisme en ontstaat na
de Tweede Wereldoorlog. In België ontwikkelt de stroming zich vanaf ca. 1960. Het
brutalisme laat zich inspireren door de late werken van Le Corbusier, gekenmerkt
door expressieve en rauwe vormen. De stijl benadrukt de eerlijkheid van de
architectuur door bouwmaterialen zichtbaar en onafgewerkt te tonen. Kenmerkend
zijn zichtbaar metselwerk en ruw beton, waarin vaak de afdruk van de bekisting behouden
blijft. De gebouwen hebben doorgaans een massieve en monumentale uitstraling,
met repetitieve geometrische vormen en een sober, soms streng karakter. De
architectuur is functioneel opgevat en gericht op eenvoud en structurele
leesbaarheid.
In Brussel wordt de stijl vooral toegepast op kantoor- en appartementsgebouwen,
vaak opgevat als grootschalige gehelen, maar ook in kerken - onder meer in de
context van het Tweede Vaticaans Concilie - en openbare gebouwen. Het
brutalisme kadert in de naoorlogse stedelijke expansie van de tweede kroon van
het Gewest, die gepaard ging met een sterke vraag naar moderne en functionele
infrastructuur. Hoewel het brutalisme minder vaak voorkomt in individuele
woningen en kleinschalige gebouwen, heeft de stijl een belangrijk bijdrage geleverd
aan het Brusselse architectuurlandschap van de tweede helft van de 20e eeuw. stijl, naar een
ontwerp van architect Paul Caulier, voor eigen rekening, 1966.
Zeven bouwlagen tussen twee wanden van bruin metselwerk. De inspringende beglaasde oppervlakken en de betonnen vloeren bakenen loggia'sOverdekte, halfopen ruimte; schaduwrijke inham in de gevel van een gebouw. af die zijn afgesloten met een betonnen balk met U-profiel (die dienstdoet als plantenbak) en een metalen handlijstGeprofileerde lijst op een borstwering of tegen een muur bevestigd, waaraan men zich met de hand kan vastgrijpen.. Centraal op de hoogste verdieping: asymmetrisch gevormd balkon, afgesloten met een betonnen borstwerking en metalen borstweringen1. Verhoogd gedeelte van een vestingsmuur waarachter men veilig kan lopen; - 2. Muurtje of hekwerk (balkon, terras); - 3. Deel van een muur tussen vloer en onderzijde van een venster; - 4. Verhoging van de buitenmuren van een huis boven de zolderbalken waarop een muurplaat rust. opzij. Deur en ramenVast of bewegend houten of metalen omlijsting van een ruit binnen een kozijn. van teak.
Interieur. Oorspronkelijk werd de benedenverdieping ingenomen door een toegang tot de garage achteraan, een opslagplaats en een hal die toegang gaf tot het trappenhuisGedeelte van een gebouw waarin de trappen zijn ondergebracht. en de lift. Op de eerste verdieping bevonden zich de kantoren van de architect. De andere verdiepingen zijn ingenomen door drie duplexwoningen; de eerste twee zijn verweven en beslaan elk anderhalve verdieping; de derde beslaat twee verdiepingen. De materialen zijn ruw gelaten: zijwanden van blote baksteen en betonnen plafonds, betonnen wenteltrappenTrap die rond een centrale, verticale as of opening spiraalvormig omhoog loopt., schoorsteen in een combinatie van bakstenen en beton.
Zeven bouwlagen tussen twee wanden van bruin metselwerk. De inspringende beglaasde oppervlakken en de betonnen vloeren bakenen loggia'sOverdekte, halfopen ruimte; schaduwrijke inham in de gevel van een gebouw. af die zijn afgesloten met een betonnen balk met U-profiel (die dienstdoet als plantenbak) en een metalen handlijstGeprofileerde lijst op een borstwering of tegen een muur bevestigd, waaraan men zich met de hand kan vastgrijpen.. Centraal op de hoogste verdieping: asymmetrisch gevormd balkon, afgesloten met een betonnen borstwerking en metalen borstweringen1. Verhoogd gedeelte van een vestingsmuur waarachter men veilig kan lopen; - 2. Muurtje of hekwerk (balkon, terras); - 3. Deel van een muur tussen vloer en onderzijde van een venster; - 4. Verhoging van de buitenmuren van een huis boven de zolderbalken waarop een muurplaat rust. opzij. Deur en ramenVast of bewegend houten of metalen omlijsting van een ruit binnen een kozijn. van teak.
Interieur. Oorspronkelijk werd de benedenverdieping ingenomen door een toegang tot de garage achteraan, een opslagplaats en een hal die toegang gaf tot het trappenhuisGedeelte van een gebouw waarin de trappen zijn ondergebracht. en de lift. Op de eerste verdieping bevonden zich de kantoren van de architect. De andere verdiepingen zijn ingenomen door drie duplexwoningen; de eerste twee zijn verweven en beslaan elk anderhalve verdieping; de derde beslaat twee verdiepingen. De materialen zijn ruw gelaten: zijwanden van blote baksteen en betonnen plafonds, betonnen wenteltrappenTrap die rond een centrale, verticale as of opening spiraalvormig omhoog loopt., schoorsteen in een combinatie van bakstenen en beton.
Bronnen
Archieven
GAK/DS 4706-19 (1966).
Opmerkelijke bomen in de nabijheid
